Hoe onze zeilreis, gesprekken aan boord en mijn fantasie samen een roman werden.
In Saar zit veel van mij. In Pim herken je dingen van Jeroen. Maar wie Wild Side leest en denkt daarmee precies te weten hoe het er bij ons aan boord aan toegaat, zal af en toe op het verkeerde been worden gezet.
Jeroen zou alleen al willen weten waarom ik hem dan niet zijn eigen humor heb gegeven.
Het is een interessante vraag, hoeveel van onszelf er in de boeken terecht is gekomen. Tijdens het schrijven put ik uit een wereld die ik goed ken: het leven aan boord, het onderweg zijn en de ontmoetingen die daarbij horen. Maar zodra Saar en Pim daarin rondlopen, kunnen ze andere keuzes maken dan wij. Ze mogen ergens langer bij stilstaan, verder doorvragen of terechtkomen in een situatie die alleen in mijn hoofd bestaat.
Juist die ruimte wilde ik ontdekken toen het idee voor een boek langzaam begon te groeien.
Het begon met onze blogs
Hoe meer ik over onze reis schreef, hoe meer plezier ik erin kreeg. Ik vond het fijn om gebeurtenissen terug te halen en te zoeken naar woorden waarmee ik iemand even mee kon nemen naar de plek waar we waren geweest. Soms zat het verhaal in een overtocht, soms in een ontmoeting of in iets kleins wat me was opgevallen.
Gaandeweg begon ik me af te vragen of ik ook een boek zou kunnen schrijven.
Dus las ik onze blogs terug en probeerde ik te bedenken hoe ik daar een geheel van kon maken. Er was inmiddels genoeg gebeurd om over te vertellen. Toch merkte ik dat ik tijdens het schrijven iets miste. Mensen die onze blogs volgden, kenden veel van die belevenissen al. Ik wilde hun iets nieuws geven en zelf ook verder kunnen gaan dan het beschrijven van wat er werkelijk was gebeurd.
Mijn nieuwsgierigheid verschoof naar wat ik zou kunnen verzinnen. Kon ik een verhaal opbouwen dat een heel boek bleef boeien? Kon ik personages maken die je wilde volgen, ook wanneer je onze reis helemaal niet kende?
Ik wist het niet. Maar ik wilde het graag proberen.
Met een biertje of een glas wijn ontstaan de vreemdste verhalen
Aan inspiratie is onderweg geen gebrek. Je ontmoet zeilers met heel verschillende achtergronden, die allemaal hun eigen redenen hebben om op een boot te wonen. Je spreekt locals, hoort iets over hun leven en krijgt soms verhalen te horen die je zelf nauwelijks had kunnen bedenken.
Wanneer je wat langer met elkaar zit, met een biertje erbij, komt er geregeld nog iets boven tafel waardoor een gesprek ineens een andere kant opgaat. Een onverwachte gebeurtenis, een bizarre wending of een detail waar ik later aan blijf denken.
Dan begint mijn hoofd vanzelf verder te werken.
Wat als iemand iets achterhoudt? Wat zou er gebeuren wanneer twee mensen hetzelfde voorval heel anders beleven? En hoe goed ken je iemand die je onderweg pas hebt ontmoet?
Ook met een goede vriendin achter op de boot, met een glas wijn erbij, kunnen we ons uitstekend vermaken met het bedenken van spannende verhalen. De een begint, de ander voegt iets toe en voor je het weet zijn we druk aan het bespreken wat onze verzonnen mensen allemaal zou kunnen overkomen.
Het leuke is dat er op zo’n moment nog niets vastligt. Een idee mag een beetje vreemd zijn. We kunnen erom lachen, het verder uitwerken of besluiten dat het toch nergens op slaat.
Maar soms blijft er iets hangen.
Mijn eerste poging was een stuk komischer
Beginnen aan een roman vond ik spannend. Ik had plezier in schrijven, maar daarmee wist ik nog niet hoe ik een heel boek moest opbouwen.
In het begin probeerde ik het erg komisch te maken. Ik zocht vaak naar een grappige formulering of de humor in een situatie. Alleen merkte ik dat ik die toon niet een heel boek kon volhouden. Ik wilde ook ruimte voor spanning, onzekerheid en gebeurtenissen waarbij een grap niet op zijn plaats was.
Karin kwam uiteindelijk met het idee om twee verhaallijnen te maken: die van Saar en Pim en die van Floor en Michael.
Daardoor kreeg ik veel meer mogelijkheden. Met Saar en Pim kon ik de reis volgen en onderzoeken wat de overgang van het landleven naar het zeilleven met mensen doet. Er verandert veel wanneer je samen op een boot gaat wonen. Je moet opnieuw ontdekken hoe je dingen verdeelt, hoe je samenwerkt en hoe je reageert wanneer iets spannend wordt.
Bij Floor en Michael kon ik een heel ander leven beschrijven. Ook zij woonden op een catamaran, maar hun verhaal gaf me ruimte om verder te kijken dan de reis zelf.
Met die twee verhaallijnen begon het boek een vorm te krijgen waarin verschillende levens en gebeurtenissen met elkaar verweven konden raken.
Saar is mij soms een stap voor
Er zitten herkenbare kanten van mij in Saar, maar ze is geen kopie. Ze gaat bijvoorbeeld veel verder op onderzoek uit dan ik vaak doe. Ze blijft vragen stellen, wil weten hoe iets zit en neemt niet altijd genoegen met het eerste antwoord.
Dat zou ik zelf soms ook wat meer willen doen.
Misschien is dat wel een van de leuke dingen van schrijven: ik kan haar die nieuwsgierigheid geven en vervolgens ontdekken waar die haar brengt. Ik hoef haar niet te laten stoppen op het punt waarop ik zelf misschien alweer verder zou zijn gegaan.
Ook haar gestructureerde kant is herkenbaar, al gaat zij daarin verder dan ik. Bij ons is Jeroen bovendien meer degene van de lijstjes.
In Pim zitten dan weer eigenschappen van Jeroen, maar Jeroen is veel socialer en heeft heel andere humor. Tijdens het schrijven worden zulke verschillen steeds duidelijker. Ik kan wel beginnen bij iets wat ik ken, maar daarna moet ik bedenken wat bij het personage past.
Het leven aan boord dat ik beschrijf, is bovendien gevoed door veel meer verhalen dan alleen die van ons. De ervaringen van andere zeilers, hun onderlinge rolverdeling en de manier waarop zij met spanning omgaan, geven me allemaal stof om over na te denken.
Wat echt is, zit soms in een gevoel
Sommige ervaringen helpen me vooral om te begrijpen wat er in een scène tussen mensen kan gebeuren.
Bij ons stuur ik en doet Jeroen de lijnen. Op momenten waarop iets snel moet gebeuren, zijn duidelijke aanwijzingen belangrijk. Maar doordat Jeroen wat minder goed hoort, moesten we soms harder praten om elkaar te verstaan. Dat schreeuwen vond ik verschrikkelijk. Een aanwijzing kon op mij streng of belerend overkomen, terwijl die helemaal niet zo bedoeld was.
Ik moest leren dat Jeroen op zo’n moment een praktische aanwijzing gaf, zonder daar iets persoonlijks mee te bedoelen. Dat begrijpen ging soms gemakkelijker dan het ook zo voelen.
De Bluetooth-headsets hebben ons daar enorm bij geholpen. Elkaar rustig kunnen verstaan maakt veel verschil.
Wanneer ik schrijf, kan ik teruggrijpen op dat gevoel: hoe spanning een gesprek verandert, hoe een zin bij de ander aankomt en hoe je elkaar kunt misverstaan terwijl je hetzelfde probeert te bereiken. Vanuit zo’n herkenbare ervaring kan vervolgens een heel andere scène ontstaan.
Daarom is het antwoord op de vraag hoeveel er echt gebeurd is ook niet altijd zo eenvoudig. Soms is een gebeurtenis verzonnen, maar begrijp ik de reactie van een personage vanuit iets wat ik zelf heb gevoeld.
Karin las mee en hielp me verder
Karin was mijn eerste lezer en ik vond het ontzettend leuk dat zij wilde meelezen terwijl het verhaal vorm kreeg. Tot dat moment speelde alles zich vooral in mijn eigen hoofd af. Nu was er iemand met wie ik over de personages kon praten en die me kon vertellen hoe het verhaal bij haar overkwam.
Ze dacht mee over de opbouw en gaf aan waar het verhaal wat sneller mocht gaan, waar nog ruimte was voor meer spanning en welke formuleringen vaker terugkwamen.
Juist van die opmerkingen kon ik veel leren. Wanneer je zelf schrijft, weet je wat je bedoelt en wat er straks nog gaat gebeuren. Als lezer kijk je daar anders naar. Iets wat voor mij vanzelfsprekend was, kon voor haar nog vragen oproepen, terwijl een uitleg die ik nodig vond soms allang duidelijk bleek te zijn.
Met haar opmerkingen erbij las ik passages opnieuw, schrapte ik zinnen en probeerde ik dingen anders te vertellen. Zo ontdekte ik gaandeweg hoe ik het verhaal sterker kon maken.
Het maakte het schrijven ook gezelliger. Ik kon iets met haar delen waar ik zoveel tijd en plezier in stak, en haar reacties maakten me nieuwsgierig om weer verder te schrijven.
Waar onze reis ophoudt en de roman verdergaat
Het schrijven van onze blogs en het schrijven van Wild Side hebben allebei een plek gekregen in ons leven, maar ze geven me een ander soort plezier.
In de blogs probeer ik onze belevenissen zo te vertellen dat je even met ons mee kunt reizen. Bij de roman begint het avontuur voor mij vaak juist wanneer ik nog niet weet hoe iets zal aflopen. Een gesprek kan een onverwachte richting krijgen en een personage kan iets doen waardoor ik zelf opnieuw moet nadenken over het vervolg.
Het werd een proces van schrijven, teruglezen, twijfelen en opnieuw proberen. Met verhalen van onderweg in mijn achterhoofd, Karins opmerkingen naast me en steeds meer nieuwsgierigheid naar de mensen die op mijn scherm tot leven kwamen.
Hoeveel van ons zit er dus in Wild Side?
Genoeg om af en toe iets te herkennen. Een gedachte, een reactie of een moment aan boord.
Maar Saar en Pim hebben hun eigen leven gekregen. En geloof me, dat geeft mij als schrijver een heleboel vrijheid. ❤️
Misschien lees je onze blogs al een tijdje en ben je nieuwsgierig geworden naar wat er gebeurt wanneer ik vanuit die vertrouwde wereld mijn fantasie de vrije loop laat. Dan nodig ik je graag uit om ook met Saar en Pim mee te varen.

REACTIES AAN BOORD
Laat een bericht achter
Deel een gedachte, vraag of groet. Je reactie wordt eerst door Aagje gelezen voordat hij hier verschijnt.
Reacties laden…